| |
| In 1913 kocht de Vereniging voor Christelijk Onderwijs te Wijckel en Balk opgericht op 23 april 1868, het woonhuis Wikelerdyk 12 met bijbehorend land en bos aan de Wikelerdyk in Balk van Dieuwke Grosjean te Balk, weduwe van Durk Wijma. |
| Pas 11 jaar later kon op het land naast de woning de nieuwe school met den Bijbel gebouwd worden. Van 1868 - 1924 werd les gegeven in het pand Meerweg 2 bij de Raadhuisbrug in Balk. |
| |
| Een overzicht van klassenfoto's is te vinden onder deze link. |
| |
| meester Willem de Roest 1913 - 1930 |
| |
| In de loop van 1913 wordt serieus nagedacht over de aankoop van grond voor de bouw van een nieuwe school. Diverse partijen zijn benaderd wanneer er weer een stuk grond beschikbaar leek. Zo werd Mr. C.J. Tromp gevraagd of hij grond aan de Harichsterstikke, nu de Wilhelminastraat, beschikbaar wilde stellen. Dat verzoek werd afgewezen. Dhr. Tromp had andere plannen. Later dat jaar is de grond aan de Harichsterstikke verkocht aan de Woningstichting Gaasterland en werd de eerste sociale woningbouw uitgevoerd in Balk. |
| In de bestuursvergadering van 25 november 1913 krijgt de heer H. Luinenburg uit Wijckel de opdracht van het bestuur om namens de Vereniging op 27 november 1913 te bieden op de percelen grond met bijhorende woningen aan de Wijckelerdijk. Met een maximum van f 7700,- Deze missie lukt en het onroerend goed verwisselende van eigenaar voor een bedrag van f 6847,- |
| |
 |
| In 1924 maakt Thijs Johannes van Hout, bouwkundige te Balk, een plan voor de nieuwbouw van een school voor de Vereniging tot bevordering van Christelijk Onderwijs Balk en Wijckel te Balk. Hij is ook de aannemer van het werk. |
| tekeningen: voorgevel, zijgevel, begane grond, situatie, toegangshek |
| bron: bouwvergunning verstrekt door de gemeente Gaasterland op 14 juli 1924 |
| |
 |
 |
| bron: Leeuwarder Courant van 3 juli 1924 |
foto 128-001 beschikbaar gesteld door de familie Feenstra |
| |
| Onbekend is wanneer en waarom het theekannetje met daarop de afbeelding van de Christelijke School is gemaakt. Volgens de inzender van de foto is het kannetje wel 100 jaar oud. Waarschijnlijk stamt het kannetje uit 1924, het jaar van de eerste steen legging van de nieuwe school aan de Wikelerdyk. Het kan ook gemaakt zijn ter gelegenheid van het 100 jarig bestaan in 1968. |
| Door te klikken op de afbeelding van het kannetje wordt een grotere foto zichtbaar. |
| |
 |
| Op 9 september 1924 is de eerste steen gelegd door Pieter Gosses Haga, penningmeester van de vereniging. |
| |
| De feestelijke opening van de school was op 21 april 1925. |
 |
| |
 |
| bron: Leeuwarder Courant van 22 april 1925 |
| |
| De familie Polderboer uit Parkersburg, Butler County, Iowa feliciteert het schoolbestuur met de bouw van de nieuwe school en stuurt 5 dollar uit erkentelijkheid dat hun oudste kinderen, Yke en Truike, vanaf ongeveer 1890 op de oude school zaten. De familie is in 1893 naar de Verenigde Staten geëmigreerd. |
| bron: archief De Bolster |
| |
 |
| foto uit het archief van de Bolster |
| het personeel van de school in 1925 van links naar rechts |
| Klaas Daverschot, onderwijzer (1923-1927), Johannes Berger, onderwijzer (1924-1928), Willem de Roest, hoofd van de school (1913-1930), A. Huisman (onderwijzeres handwerken), Jitske Koelstra (onderwijzeres handwerken), Botte de Boer, onderwijzer (1921-1925) |
| Van onderwijzeres A. Huisman heb ik geen gegevens kunnen vinden over voornaam, geboortedatum enz. |
| |
| Hoe de nieuwe school er ook uit had kunnen zien ! Een afgekeurd ontwerp van de aannemer Thijs Johannes van Hout. |
| tekeningen van het ontwerp: titel, plattegrond, voorgevel, zijgevel |
| bron: archief De Bolster |
| |
 |
| foto beschikbaar gesteld door de familie Groenewoud |
| Een kijkje in een klaslokaal, waarschijnlijk in 1930 bij het afscheid van juffrouw Femmetje Gonggrijp. Linkshandigen moesten rechts leren schrijven. Desnoods met harde hand. Dus een tik op de handen met een lineaal wanneer juffrouw of meester ontdekte dat de leerling toch linkshandig schreef. Ook de ouders werden hierin betrokken. Dus thuis ook met rechts eten. |
| voor de namen zie deze link |
| |
 |
| |
| Vanwege de betere mogelijkheden tot vervolgonderwijs voor zijn opgroeiende kinderen solliciteerde Willem de Roest naar Rhoon, bij Rotterdam, en werd daar hoofd van de school op 1 mei 1930. In zijn periode werd een vijfde leerkracht benoemd. Als gast vierde hij op 80-jarige leeftijd het 100-jarig bestaan van de vereniging in 1968 mee. |
| Onderwijzer J. de Vries wordt tijdelijk hoofd van de school |
| |
 |
| foto uit het album van meester Haasnoot |
| staand v.l.n.r. : ?? , meester Jan Haasnoot |
| zittend v.l.n.r. : ??, juffrouw Annie van den Brug, ?? |
| |
| meester Meindert Dijkstra 1930 - 1953 |
| |
 |
| bron: Friesch Dagblad van 24 februari 1930 |
| |
| De opvolger per 1 juli 1930 was de uit Holte (zonder n), gemeente Onstwedde, afkomstige Meindert Dijkstra. Hij is geboren in 1897 in Noordbroek. Humoristisch van inslag zette hij zich niet alleen in voor school, maar ook voor gemeenschap en kerk. In de latere jaren liet zijn gezondheid te wensen over en na opname in het ziekenhuis overleed hij op 17 maart 1953, 55 jaar oud. |
| |
 |
| foto 504-009 archief De Bolster |
| het onderwijzend personeel in 1934 v.l.n.r. |
| Meindert Dijkstra, hoofdonderwijzer (1930 - 1953); Metske Steffen Kramer, onderwijzer (1932-1946); Herman Rusch, onderwijzer (1932-1938); Teetske Kazemier, onderwijzeres (1934-1934) |
| |
| Teetske Kazemier werd in 1934 voor een paar maanden aangesteld als ziektevervangster van jufrouw van der Berg aldus het verslag van de jaarvergadering in Het Nieuwsblad van Friesland van 22 februari 1935. Volgens mij moet dit juffrouw Anna Klasina van der Brug zijn die van 1930 - 1941 voor de klas stond in Balk. |
| |
 |
| foto 504-009 archief De Bolster |
| een klassenfoto uit 1934 voor de namen zie deze link |
| |
| ouderavonden |
| |
| bron: Friesch Dagblad van 24 november 1934 |
| bron: Friesch Dagblad van 17 december 1935 |
bron: Friesch Dagblad van 15 december 1936 |
| bron: Friesch Dagblad van 23 november 1937 |
bron: Friesch Dagblad van 12 november 1938 |
| bron: Friesch Dagblad van 28 november 1939 |
| |
 |
| bron: archief De Bolster |
| De "feestcommissie" in 1936 met v.l.n.r. S. Bokma, Bauke Hoekstra, juffrouw van den Brug, meester Herman Rusch, S. van Dijk, G. Plantinga, J.W. de Jong, onbekend, meester Meindert Dijkstra, meester Thijs Dijkstra |
| Een voorbeeld van een lesrooster over een heel schooljaar dat in die tijd liep van 1 april 1940 - 31 maart 1941 |
| |
 |
| foto uit het archief van De Bolster |
| bestuur en personeel van de school circa 1942 |
| staand van links naar rechts |
| D. Dijkstra, bestuurslid; Thijs Dijkstra, onderwijzer, juffrouw Siementje van der Weide, onderwijzeres; Metske Steffen Kramer, onderwijzer |
| zittend van links naar rechts |
| Bauke van der Wal, bestuurslid; Harmen Uilkes Hoogeveen, secretaris; Meindert Dijkstra, hoofdonderwijzer; ds. Christiaan Johannes Schweitzer, voorzitter; Cornelis de Vries, bestuurslid; Hendrik van der Wal, bestuurslid |
| |
| Op 17 april 1945 is Balk bevrijd van de Duitse bezetter door de Canadezen. Het schoolplein aan de Wijckelerdijk wordt ingericht als kampement. |
|
|
|
foto's beschikbaar gesteld door Cornelis de Vries uit Balk |
|
|
| |
 |
| foto 110-001 beschikbaar gesteld door mevr. Slump - van der Wal |
| Links de school rond 1950. In het midden de woning van de familie van der Wal en rechts de woning van de schoolmeester. |
| Meer informatie over de woning is te vinden onder deze link |
| |
| meester Eeltje Nijholt 1953 - 1958 |
| |
 |
| bron: Friese Koerier van 8 augustus 1953 |
| |
 |
| foto 354-002 beschikbaar gesteld door Jan de Oude |
| meester ? , meester Jan de Oude, hoofdmeester Eeltje Nijholt, juf Berber van der Goot (naar Den haag)?, juf ?, meester ? |
| horen onderstaande namen bij deze foto??? |
| meester B.J. Bakker (*1930) , meester A. Bergsma (*1933), juf B. van der Goot (*1933), juf Nijdam ( *1929) ?? |
| |
 |
|
 |
| bron: Friese Koerier van 24 maart 1955 |
| |
| |
| |
| <<< bron: Leeuwarder Courant van 5 maart 1955 |
| |
 |
| bron: Heenreveense Koerier van 17 november 1955 |
| |
 |
| bron: Leeuwarder Courant van 12 september 1957 |
| |
 |
| foto 504-003 archief De Bolster |
| personeel in 1958 v.l.n.r. |
| 1. Eeltje Nijholt, 2. ? , 3. ?, 4. meester Hofstra 5.?, 6. ? |
| |
 |
| foto 504-004 archief De Bolster |
| personeel in 1958 v.l.n.r. |
| 1. juffrouw Brouwer?, 2. meester Wiersinga, 3. meester Eeltje Nijholt, 4. juf Wassenaar, 5. meester Hofstra / Hofman, 6. juf Roskam (uit Oudemirdum) |
| |
| meester Seerp Koudenburg 1958 - 1968 |
| |
 |
| bron: Nieuwe Leidse Courant van 19 september 1958 |
| |
 |
| foto 504-000 archief De Bolster |
| staand v.l.n.r.: ? , ?, meester Hofstra |
| zittend v.l.n.r.: juf ? , hoofdmeester Seerp Koudenburg, juf ? |
| |
| meester Johannes Bierman 1968 - 1999 |
| |
 |
| bron: Friese Koerier van 22 februari 1968 |
| |
| In 1973 is het in 1924 opleverde schoolgebouw aan de Wikelerdyk toe aan een grondige renovatie. Op diverse plekken in Balk kregen de klassen tijdens de verbouwing een tijdelijk onderkomen. Onder andere in de openbare lagere school in de Dubbelstraat, dat op 11 april 1973 het startpunt werd voor de officiële ingebruikname van het gerenoveerde gebouw aan de Wikelerdyk. |
| |
 |
| Klik op bovenstaande foto voor een uitgebreide fotoreportage van de opening op 11 april 1973 |
| |
 |
| bron: Sneeker Nieuwsblad van 5 april 1973 |
| |
 |
| uitnodiging, programma |
| |
| 1972 de kleuterschool komt naar de Wikelerdyk / Wieberen van der Heideplein |
| |
| In de periode voor 1957 gingen de kleuters waarschijnlijk naar het Lokaal voor Christelijke Belangen aan de Meerweg in Balk. In ieder geval huurde de vereniging in 1955 het lokaal voor f 11,- per schoolweek |
| nota van Lokaal voor Christelijke Belangen van 31 december 1955 |
| bron: archief De Bolster |
| In opdracht van de Vereniging voor Christelijk Onderwijs te Balk enz. levert en monteert de NV Houthandel v/h J.T. Meinesz uit Harlingen een houten noodgebouw voor de kleuterschool in het jaar 1957. Het adres van de school is Lytse Side 14a achter de Volharding. Timmerman Th. Ykema uit Balk maakt de fundering, riolering en schoolplein van het gebouw. Jacob Hijlkema uit Harich levert het zand. Jouke Haringsma uit Balk verzorgt het schilderwerk. Smid Anne de Jong uit Balk maakt een zinken bak. Harmen Hoogeveen legt de waterleiding aan en Piet Haantjes uit Balk installeert de elektrische voorzieningen. De totale kosten voor de plaatsing van het noodbebouw inclusief de inrichting bedroegen f 26458,- Dat was ongeveer f 5000,- meer dan was begroot. |
| |
 |
| foto: archief Johan Groenewoud |
| De "gele" kleuterschool met op de achtergrond de gebouwen van de Volharding en de kleuterklas uit 1963 met juffrouw Breimer en meester Willem Stegenga. |
| |
| In 1972 opent kleuterschool "De Einekoer" een nieuw schoolgebouw met 2 klaslokalen naast de Christelijk Lagere School en achter villa Zomerrust aan de Wikelerdyk. De kleuters hebben 15 jaar les gehad in een houten noodgebouw aan de mr. C.J. Trompstraat achter de Volharding. In de volksmond "de gele kleuterschool" genoemd. |
| bron: Balkster Courant van 27 mei 1972 |
 |
| uitnodiging voor de opening op 24 mei 1972: pagina 1, pagina 2, pagina 3, pagina 4 |
| bron: archief De Bolster |
| Al gauw bleek het nieuwe gebouw aan het Wieberen van der Heideplein te klein. Het bestuur laat in 1973 een houten noodgebouw plaatsen tussen de kleuterschool en de lagere school. |
| |
 |
| |
| Pas in 1976 wordt het derde lokaal van de kleuterschool opgeleverd. Op 15 september 1977 volgde de officiële in gebuikname van het lokaal door de penningmeester Rintje Mulder. |
| |
 |
| |
 |
 |
| De sleutel ligt in de einekoer op het dak van de school. |
| |
 |
| |
| een kunstwerk met drie levens |
| |
 |
Het in 1974 geplaatste kunstwerk gemaakt door Martin Postma uit Wijckel krijgt een plek in de buitengevel van de jongste uitbreiding in 1976. |
| bron: Balkster Courant van 14 februari 1974 |
| bron: Sneeker Courant van 14 februari 1974 |
| |
 |
| Het kunstwerk is bij de sloop van de schoolgebouwen in 2009 gespaard gebleven en wacht in de nieuwe school op zijn 3e locatie waar het geplaatst zal worden. |
| foto: archief De Bolster |
|
|
| |
| In de jaren zeventig van de vorige eeuw zijn er veel bouwactiviteiten aan de Wikelerdyk. Het oude schoolgebouw van de lagere School krijgt een flinke opknapbeurt. Op 11 april 1973 wordt het gerenoveerde gebouw officieel geopend. |
| |
 |
| bron: archief De Bolster |
| In 1978 wordt er een handvaardigheidslokaal gebouwd achter tegen de school aan. |
| tekeningen: situatie, plattegrond, voorgevel, zijgevel, achtergevel |
| |
| Voor de invoering van de basisschool in 1985 werd al nauw samengewerkt tussen de kleuterschool en de lagere school zoals blijkt uit het gezamenlijk informatieboekje 1983/1984 van de beide scholen |
| titel, blad 1, blad 2, blad 3, blad 4, blad 5 |
| |
 |
|
 |
| |
| pagina 1 / pagina 2 / pagina 3 / pagina 4 |
| |
| pagina 5 / pagina 6 / pagina 7 / pagina 8 |
| |
 |
| bron: Leeuwarder Coourant van 12 september 1992 |
luchtfoto uit 1993 / archief De Bolster |
| |
 |
| bron: Balkster Courant van 29 april 1993, deel 1 / deel 2 |
 |
| Een afgeladen sporthal met honderden reunisten. foto: Doede de Vries |
| |
 |
| bron: Balkster Courant van 15 april 1999 |
 |
| |
| Joke de Vries (1999 - 2002) |
| |
| |
| |
| Siete Horjus (2002 - 2017) |
| |
 |
| bron: Balkster Courant van 1 mei 2003 |
| |
 |
| bron: Leeuwarder Courant van 30 oktober 2007 |
| |
 |
| foto: Johan Groenewoud |
| Op 19 juli 2009 is de oude kleuterschool aan het Wieberen van der Heideplein al onder de slopershamer verdwenen. Van het hoofdgebouw zijn de dakpannen gehaald. Lees verder onder deze link over de sloop en de nieuwbouw van de school in 2009 en 2010. |
| |
 |
| De Bolster op 18 juli 2010. De laatste werkzaamheden aan het schoolplein worden uitgevoerd. |
| |
 |
| bron: Leeuwarder Courant van 23 oktober 2010; foto LC / Tjitte Jan Hogeterp |
| De jongste en oudste scholiere, Emma Altena (4) en Marije Commijs (12), openen de nieuwe Bolster in Balk. |
 |
| |
 |
| bron: Balkster Courant van 21 juli 2011 |
 |
 |
| |
|
| |
 |
| bron: Balkster Courant van 8 juni 2017 |
 |
| |
